Sinds 1 maart 2009 is een schriftelijk ouderschapsplan verplicht bij elke scheiding waarbij minderjarige kinderen betrokken zijn. Dit geldt zowel voor echtscheidingen als voor scheiding van samenwonende ouders. Het ouderplan wordt door beide ouders ondertekend en bij het verzoekschrift aan de rechtbank gevoegd. In dit artikel leggen we uit wat erin moet staan en hoe u het regelt. Op jouwrechtzoeker.nl vindt u een gecontroleerde mediator of advocaat die u hierbij helpt.

Waarom is een ouderschapsplan verplicht?

De wetgever wil dat ouders vóór de scheiding goed nadenken over de gevolgen voor hun kinderen. Een scheiding is ingrijpend, vooral voor kinderen. Het ouderplan dwingt ouders om afspraken te maken over de zorg, opvoeding en financiële bijdrage — vóór de scheiding definitief wordt. Dit voorkomt conflicten achteraf en geeft het kind rust.

Wat gebeurt er zonder ouderschapsplan?

Als u geen ouderschapsplan indient bij het verzoekschrift, kan de rechter de scheiding uitstellen. De rechter kan ook zelf een regeling opleggen als ouders het niet eens worden. In de praktijk betekent dit meestal dat de kinderen bij de ouder verblijven die het kind momenteel als hoofdverblijf heeft, met een omgangsregeling voor de andere ouder. Lees meer op Omgangsregeling: wat zijn uw rechten?.

Wat moet er minimaal in het ouderplan?

De wet stelt een aantal verplichte elementen. Het ouderplan moet in ieder geval bevatten:

1. Verdeling van zorg- en opvoedingstaken

Bij wie verblijft het kind? Wanneer? En hoe wordt het contact met de andere ouder ingevuld? Dit is het hart van het ouderplan. Er zijn diverse modellen mogelijk:

  • Hoofdverblijf bij één ouder — Het kind woont hoofdzakelijk bij de ene ouder en heeft een omgangsregeling met de andere ouder.
  • Co-ouderschap — Het kind verblijft ongeveer evenveel bij beide ouders, bijvoorbeeld een week bij de ene en een week bij de andere ouder.

2. Informatie-uitwisseling en overleg

Hoe en wanneer overleggen de ouders over belangrijke beslissingen? Denk aan schoolkeuze, gezondheidszorg, godsdienstige opvoeding en medische ingrepen. Ook wordt vastgelegd hoe de ouders elkaar op de hoogte houden van belangrijke ontwikkelingen.

3. Kosten van het kind

Hoe worden de kosten van opvoeding en verzorging verdeeld? Dit omvat kinderalimentatie, maar ook buitengewone kosten zoals schoolgeld, tandarts, brillen en bijdrage in hobby's. Lees meer op Alimentatie berekenen: wat kunt u verwachten?.

4. Omgaan met veranderingen

Wat als er iets verandert? Verhuizing, een nieuwe partner, wijziging van inkomen of verandering van school. Het ouderplan moet bevatten hoe dergelijke veranderingen worden besproken en welke procedures worden gevolgd.

5. Vastlegging

Datum van ingang, duur en wijzigingsmogelijkheden. Het ouderplan geldt tot het kind 18 jaar is, maar kan tussentijds worden aangepast als beide ouders het eens zijn of via de rechter.

Aanvullende elementen die verstandig zijn

Naast de verplichte elementen is het verstandig om de volgende onderwerpen in het ouderplan op te nemen:

  • Feestdagen en vakanties — Hoe worden Sinterklaas, Kerstmis, verjaardagen en schoolvakanties verdeeld?
  • Transport — Wie brengt het kind naar de andere ouder? Wat als de ene ouder niet kan?
  • Nieuwe partners — Hoe en wanneer wordt een nieuwe partner voorgesteld aan het kind?
  • Reizen buitenland — Wat als een ouder met het kind naar het buitenland wil reizen?

Hoe stelt u een ouderschapsplan op?

Er zijn verschillende manieren om een ouderplan op te stellen:

  1. Samen met een mediator — De mediator begeleidt beide ouders bij het maken van afspraken. Dit is de meest voorkomende route en meestal de goedkoopste en snelste. Lees meer op Mediation bij scheiding: wanneer kies je het?.
  2. Via elkaars advocaten — Iedere ouder schakelt een eigen advocaat in. De advocaten onderhandelen namens hun cliënt en stellen het ouderplan op. Dit is nodig bij een conflict of wanneer de belangen te ver uiteen liggen.
  3. Zelf opstellen — U kunt een ouderplan zelf opstellen met een model van het internet. Dit is goedkoop, maar brengt risico's met zich mee als essentiële elementen ontbreken. De rechter kan het plan afkeuren als het onvolledig is.

Wat als ouders het niet eens worden?

Als ouders geen overeenstemming bereiken over het ouderplan, kan de rechter een regeling opleggen. Dit kan een hoofdverblijfregeling zijn bij de ene ouder met een omgangsregeling voor de andere. Een advocaat kan u hierbij vertegenwoordigen. Op jouwrechtzoeker.nl vindt u een geschikte familierecht advocaat.

Veelgestelde vragen

Is een ouderplan verplicht?

Ja. Sinds 1 maart 2009 is een schriftelijk ouderplan verplicht bij elke scheiding met minderjarige kinderen, zowel bij echtscheiding als bij scheiding van samenwonende ouders.

Wat als we het niet eens worden over het ouderplan?

De rechter kan een regeling opleggen. In de praktijk betekent dit meestal hoofdverblijf bij de ene ouder met een omgangsregeling voor de andere ouder.

Kan het ouderplan later worden gewijzigd?

Ja. Het ouderplan kan worden aangepast als beide ouders het eens zijn, of via de rechter als de omstandigheden veranderen.

Kan ik een ouderplan opstellen in mijn eigen taal?

Ja. jouwrechtzoeker.nl is het eerste platform in Nederland waar u uw vraag in elke taal kunt stellen. Wij matchen u met een mediator of advocaat die uw taal spreekt. Lees meer op Familierecht in uw eigen taal.

Over jouwrechtzoeker.nl — Het eerste platform in Nederland waarbij mensen hun juridische kwestie kwijt kunnen in hun eigen taal. Privacy-first: geen naam, geen BSN, geen account. Gratis: zoeken kost niets.

Start uw Rechtenscan → | Stel uw vraag — in uw eigen taal → | WhatsApp ons →